Wat is een magnetisch veld?
Kort antwoord: een magnetisch veld is het gebied rond een magneet (of een stroomdraad) waarin magnetische krachten werken. Je beschrijft het met veldlijnen die buiten de magneet van de noordpool naar de zuidpool lopen. De sterkte druk je uit in Tesla (T) of Gauss (G). Het veld wordt snel zwakker met de afstand: op enige afstand van een magneet ongeveer met de derde macht. Twee keer zo ver weg is dan nog maar een achtste van het veld.
Eigenschappen van een magnetisch veld
- Richting: buiten de magneet van noord naar zuid, binnenin van zuid naar noord. De lijnen zijn altijd gesloten lussen.
- Dichtheid: waar de lijnen dicht bij elkaar liggen (bij de polen en de randen), is het veld het sterkst.
- Bereik: een veld heeft geen harde grens, maar valt snel weg. Daarom werkt een magneet direct op staal veel sterker dan op 5 mm afstand.
- Afscherming: alleen ferromagnetische materialen zoals staal buigen het veld af. Hout, glas en kunststof laten het door. Zie werken magneten door hout, glas en kunststof?
Hoe maak je een magnetisch veld zichtbaar?
- IJzervijlsel: strooi het op een vel papier boven een magneet en tik zachtjes. De korrels vormen de veldlijnen.
- Kompas: de naald draait mee met de richting van het veld.
- Magneetviewfolie (groene folie): laat de polen en polenpatronen van een magneet zien.
- Gaussmeter: meet de sterkte op een punt. Zie wat is Gauss en Tesla?
Veldsterktes in het dagelijks leven
| Bron | Veldsterkte (ca.) |
|---|---|
| Aarde (Nederland) | 50 µT (0,5 G) |
| Koelkastmagneet | 5 – 10 mT (50 – 100 G) |
| Neodymium magneet aan het oppervlak | 0,2 – 0,65 T (2.000 – 6.500 G) |
| MRI-scanner | 1,5 – 3 T |
Het aardmagnetisch veld
De aarde heeft zelf een magnetisch veld, opgewekt door stromingen van vloeibaar ijzer in de buitenkern. Een kompasnaald is een kleine magneet die zich daarnaar richt. De magnetische noordpool van de aarde is natuurkundig gezien een zuidpool: hij trekt de noordpool van het kompas aan.
Magnetisch veld en techniek
Elektromotoren, generatoren, transformatoren, luidsprekers en sensoren werken allemaal met magnetische velden. Een bewegend veld wekt in een draad een stroom op (inductie); een stroom in een draad wekt een veld op. Op dat samenspel draait bijna alle elektrische techniek.
Veelgestelde vragen
Is een magnetisch veld schadelijk?
Statische velden van gewone magneten zijn voor gezonde mensen niet schadelijk. Ze kunnen wel pacemakers, ICD's, bankpassen met magneetstrip, mechanische horloges en kompassen verstoren. Lees veilig werken met magneten.
Kan ik een magnetisch veld afschermen?
Ja, met een stalen plaat of speciaal mu-metaal. Het veld wordt dan door het staal omgeleid. Een stalen pot gebruikt dat principe om het veld naar één kant te bundelen. Zie waarom zijn potmagneten zo sterk?
Lees ook
- Hoe werkt een magneet?
- Waarom trekken magneten elkaar aan of stoten ze elkaar af?
- Wat is Gauss en Tesla?
Hulp nodig bij het kiezen? Gebruik de Magneetadviseur of neem contact met ons op.
